medio, a.s., t/m en meer datumwoorden
Vanaf vandaag uitgerekend
Op deze pagina staan 90 woorden voor datum en tijd, elk met de betekenis in één regel. Voor vandaag, maandag 9 november 2026, betekenen de bekendste:
Van eergisteren tot overmorgen
- eergisteren: twee dagen geleden.
- gisteren: de dag voor vandaag.
- heden: nu, in deze tijd. Ook: vandaag.
- morgen: de dag na vandaag.
- overmorgen: over twee dagen.
Begin, midden en eind
Afkortingen bij een datum
- aanstaande (a.s.): de eerstvolgende na vandaag.
- jongstleden (jl.): de laatste voor vandaag, afgelopen.
- eerstkomend (e.k.): de eerstvolgende, hetzelfde als aanstaande.
- tot en met (t/m): het laatste deel telt mee.
- met ingang van (m.i.v.): vanaf, te beginnen op.
- de dato (d.d.): gedateerd op, van de datum.
- zo spoedig mogelijk (z.s.m.): zo snel als het kan.
- circa (ca.): ongeveer, bij benadering.
Uit het Latijn
- anno: in het jaar, zoals in anno 1900. Anno Domini (A.D.) staat bij de jaartellingen.
- ante meridiem (a.m.): voor de middag. Het tegenovergestelde is post meridiem (p.m.).
- ad interim: tijdelijk, tot er een vaste oplossing is.
- ab initio: van het begin af.
- ex nunc: naar de situatie van nu. Een term uit het recht.
- ex tunc: naar de situatie van toen. Ook een term uit het recht.
- sine die (s.d.): zonder vastgestelde dag, voor onbepaalde tijd. In een boekenlijst: niet bekend wanneer iets verscheen. Ook: sine dato.
- terminus post quem: het vroegste moment waarna iets gebeurd moet zijn.
- terminus ante quem: het laatste moment waarvoor iets gebeurd moet zijn.
- ad infinitum: tot in het oneindige, eindeloos.
Vroeger en sindsdien
- eertijds: vroeger, in een eerdere periode.
- voorheen: vroeger, in het verleden.
- weleer: lang geleden.
- destijds: in die tijd.
- toentertijd: in die tijd, in het verleden.
- indertijd: in die tijd, meestal over iets wat nu anders is.
- voordien: eerder, daarvoor.
- onlangs: kort geleden.
- recentelijk: kort geleden.
- sedert: sinds, vanaf het moment van.
- sindsdien: vanaf dat moment. Ook: sedertdien.
- vanouds: al heel lang, van oudsher.
Straks en later
- nadien: daarna.
- achteraf: na afloop.
- binnenkort: over niet al te lange tijd.
- eerlang: binnenkort.
- weldra: spoedig, binnenkort.
- aanstonds: zo meteen, binnen korte tijd.
- terstond: meteen, onmiddellijk.
- onverwijld: zonder uitstel.
- per ommegaande: zo snel mogelijk. Ook: per omgaande.
- te zijner tijd: later, op een geschikt moment.
- vooralsnog: voorlopig.
- voortaan: van nu af aan.
- te allen tijde: altijd, op elk moment.
Precies of ongeveer
- stipt: precies op tijd.
- klokslag: precies op het hele of halve uur, als de klok slaat.
- omstreeks: rond, ongeveer. Meestal bij een tijdstip of een jaartal.
- omtrent: ongeveer, rond. Ook: over, aangaande.
- gelijktijdig: op hetzelfde moment.
- simultaan: gelijktijdig.
- tevoren: daarvoor, eerder. Meestal als van tevoren.
- daags: per dag, of op de dag.
- te elfder ure: op het laatste moment.
Hoe lang
- etmaal: 24 uur, een dag en een nacht.
- kwartaal: drie maanden, een kwart jaar.
- trimester: drie maanden.
- semester: een half jaar, vooral in een opleiding.
- schrikkeljaar: een jaar met 366 dagen.
- olympiade: een periode van vier jaar tussen twee Olympische Spelen. Ook: de Spelen zelf.
- lustrum: vijf jaar.
- decade: tien dagen. Soms ook tien jaar.
- decennium: tien jaar.
- eeuw: honderd jaar.
- millennium: duizend jaar.
- tijdvak: een afgebakend deel van de tijd. Ook: era, epoche, tijdperk.
- interbellum: de jaren tussen twee oorlogen. Meestal zijn 1918 tot 1939 bedoeld.
Hoe vaak
- tweewekelijks: om de veertien dagen.
- tweemaandelijks: om de twee maanden. Dus niet twee keer per maand.
- driemaandelijks: om de drie maanden.
- halfjaarlijks: elk half jaar.
- tweejaarlijks: eens in de twee jaar.
- periodiek: regelmatig terugkerend.
- intermitterend: met onderbrekingen.
Datums in contracten en administratie
- peildatum: de datum waarop iets wordt vastgesteld of gemeten.
- ingangsdatum: de eerste dag waarop iets geldt.
- vervaldatum: de uiterste datum om te betalen, of tot wanneer iets geldig of houdbaar is.
- expiratiedatum: de dag waarop iets niet meer geldt, zoals een contract of een pas.
- retroactief: met terugwerkende kracht.
Geleidelijk en af en toe
- allengs: langzaam aan, beetje bij beetje.
- gaandeweg: geleidelijk, bijna ongemerkt.
- mettertijd: na verloop van tijd.
- bijwijlen: soms, af en toe.
Verder
Of maanden een hoofdletter krijgen en hoe je een datum in cijfers schrijft, staat bij een datum schrijven. Rekenen vanaf vandaag kan bij datum plus of min dagen.
De informatie op datum.nl is met zorg samengesteld en dient uitsluitend ter algemene informatie. Aan de gegevens kunnen geen rechten worden ontleend en datum.nl aanvaardt geen aansprakelijkheid voor onvolledigheden of onjuistheden. Zie de disclaimer voor de volledige voorwaarden.
Wat er hierboven over de Latijnse woorden staat, komt uit de artikelen Lijst van Latijnse spreekwoorden en uitdrukkingen, Ex nunc en Ex tunc op Wikipedia, geraadpleegd op 8 november 2026 en beschikbaar onder CC BY-SA 4.0. Overgenomen zijn alleen de feiten en niet de geschreven tekst. De voorbeelden met datums rekent Datum.nl zelf uit.